Skip to content Skip to footer
Ładowanie Wydarzenia

« Wszystkie Wydarzenia

Pobożni i cnotliwi. Dawni gdańszczanie w zwierciadle sztuki.

15 maja 202131 grudnia 2022

Pobozni i cnotliwi, Niezła Sztuka

Kuratorzy: Anna Baranowska-Fietkiewicz, Weronika Grochowska

Pobozni i cnotliwi, Niezła Sztuka
Wystawa Pobożni i cnotliwi. Dawni gdańszczanie w zwierciadle sztuki

Na wystawie zgromadzono rzeźby, obrazy, wytwory rzemiosła artystycznego obecne w Gdańsku od początku XIII do drugiej połowy XVIII wieku. Szczególny nacisk położono przy tym na funkcje, jakie pełniły one w życiu dawnych gdańszczan. Wystawa dzieli się na trzy strefy. W pierwszej przedstawiono sztukę kościelną, w drugiej – obiekty związane z działalnością publiczną mieszczan, w trzeciej – przedmioty zapełniające prywatną przestrzeń gdańskiego domu.

Mistrz Paweł (XVI w.), Madonna z Dzieciątkiem, sztuka dana, sztuka XVI w., rzeźba, Niezła Sztuka
Mistrz Paweł (XVI w.), Madonna z Dzieciątkiem | ok. 1515-30, Gdańsk

lstotny jest też podział na średniowiecze i epokę nowożytną. Granicę między nimi wyznacza reformacja – jedno z najważniejszych zjawisk nie tylko w dziejach Europy, lecz także w historii Gdańska. W przestrzeni wystawy obie epoki rozdziela symbolicznie portal z kościoła św. Katarzyny.

W życiu średniowiecznych społeczności religia zajmowała centralne miejsce. Pobożność przejawiała się na różne sposoby. Oprócz udziału w nabożeństwach wyrażały ją posty, pielgrzymki, praktykowanie dobrych uczynków oraz liczne fundacje artystyczne. Szczególną rolę odgrywały malowane bądź rzeźbione retabula (inaczej nastawy ołtarzowe), które stawiano na ołtarzu. To wokół stołu eucharystycznego skupiało się życie religijne wspólnoty. Stąd tak liczna na wystawie obecność retabulów bądź ich fragmentów.

W nowożytnym, a więc już protestanckim Gdańsku religia była nadal bardzo istotna w życiu społecznym. Zmieniły się jednak formy pobożności, które stały się znacznie prostsze od katolickich. Znajdowało to wyraz także w powstających wówczas dziełach sztuki.

Równocześnie z upodobaniem sięgano po starożytną filozofię stoików, którzy wskazywali na to, że wartościowe jest jedynie życie cnotliwe. W życiu prywatnym i publicznym starano się zatem pielęgnować określony zestaw cnót, a ich wyobrażenia zdobiły bramy miejskie, siedziby władzy i prywatne kamienice.

Święta Elżbieta, warsztat czeski (praski) , sztuka dawna, rzeźba, Niezła Sztuk
Święta Elżbieta, warsztat czeski (praski) | ok. 1390

W rękach rządzących miastem przedstawicieli wyższych warstw mieszczaństwa dzieła sztuki stawały się więc narzędziem, dzięki któremu wyrażali najważniejsze dla nich treści moralne, polityczne, społeczne i religijne.

Wystawa pokazuje gdańszczan takimi, jakimi chcieli być widziani – jako pobożnych chrześcijan i cnotliwych członków miejskiej społeczności. Czy tacy w istocie byli? Na to pytanie dzieła sztuki nie dają pewnej odpowiedzi. Pomagają jednak zrozumieć świat ludzi, którzy żyli w Gdańsku przed nami.

Szczegóły

Początek:
15 maja 2021
Koniec:
31 grudnia 2022
Witryna internetowa:
http://www.mng.gda.pl/wystawy/pobozni-i-cnotliwi/

Miejsce wydarzenia

Muzeum Narodowe w Gdańsku | Oddział Sztuki Dawnej
Toruńska 1
Gdańsk, 80-822
+ Google Map
Telefon:
+48 58 301 70 61 w. 233
Witryna internetowa:
http://mng.gda.pl/
NIEZŁA SZTUKA © 2022. ALL RIGHTS RESERVED.